Η Θεματική της Αγίας και Μεγάλης Πανορθοδόξου Συνόδου 2016″ – Ημερίδα της Θεολογικής Σχολής Αθηνών


Από την Κοσμητεία της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών
Η Κοσμητεία της Θεολογικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών διοργανώνει Ημερίδα αφιερωμένη στη Θεματική της μέλλουσας να συγκληθεί Αγίας και Μεγάλης Πανορθοδόξου Συνόδου 2016.
Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα σημαντικό γεγονός για την Εκκλησία και τη Θεολογία, γι’ αυτό και απαιτείται μια επίσημη, αξιόπιστη και υπεύθυνη ενημέρωση.
Η Ημερίδα θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 5 Απριλίου 2016 και ώρα 9.30 π.μ. – 1.30 π.μ. στο Κεντρικό Αμφιθέατρο «Χρυσόστομος Παπαδόπουλος» της Θεολογικής Σχολής (Κτήριο Θεολογικής Σχολής Ε.Κ.Π.Α., Πανεπιστημιόπολη,Άνω Ιλίσια, είσοδος από: β΄ όροφο).
Μετά το πέρας των εισηγήσεων θα ακολουθήσει συζήτηση.


"τι ωραία που τα είπατε"...

Η προσευχή δεν λέγεται για να την ακούσει ο Θεός και να πει: "τι ωραία που τα είπατε"...
Όταν λες μια προσευχή, μη βιάζεσαι. Αλλά ούτε και μελιστάλαχτα. Ούτε απ' τη μια πλευρά ούτε απ' την άλλη!
Να προσεύχεσαι και να ακούς τι λες! Να νιώθεις! Να μπαίνεις στο νόημα! Η προσευχή λέγεται για να μας αγγίξει, να μας επηρεάσει, να μας μεταμορφώσει. Να μας αλλοιώσει και να ανοίξει η ψυχή μας στη Χάρη του Θεού και να 'ρθει μέσα μας...

~απόσπασμα από ομιλία του π. Ανδρέα Κονάνου~

Περί Εκκλησίας (Ρένος Κωνσταντίνου, θεολόγος)

Επιβάλλεται καταρχήν να τονίσουμε ότι η Εκκλησία δεν εξαντλείται στην περίοδο μεταξύ της επί γης φανέρωσης του Χριστού και της Δευτέρας Παρουσίας. Η Εκκλησία προϋπήρχε και θα συνεχίσει την πορεία της και μετά τη Δευτέρα Παρουσία ως Βασιλεία των Εσχάτων εις τους ατελεύτητους αιώνες. Ως εκ τούτου είναι δύσκολο να δοθεί ένας ορισμός για το τι είναι η Εκκλησία. Και ένας τέτοιος «ορισμός» θα είναι σίγουρα πολύπλευρος και πολυσύνθετος[1]. Θα λέγαμε ότι είναι ευκολότερο να περιγράψουμε την Εκκλησία, παρά να την ορίσουμε. Η Εκκλησία είναι το Σώμα του Χριστού. Είναι ο ίδιος ο Χριστός παρατεινόμενος εις τους αιώνες. Ο Νικόλαος Καβάσιλας,  αναφέρει ότι «η Εκκλησία σημαίνεται εν τοις μυστηρίοις»[2]. Ο πληθυντικός «τοις μυστηριοίς» αφορά το Σώμα και Αίμα Χριστού και συνεπώς τη Θεία Ευχαριστία[3], η οποία  αποτελεί πραγμάτωση και φανέρωση της Εκκλησίας ως κοινωνίας και κοινότητας των Εσχάτων[4].
Στη θεολογία διακρίνουμε πέντε φάσεις της Εκκλησίας. Πρίν τη δημιουργία του ορατού ή υλικού κόσμου, έχουμε την «ἐκκλησίᾳ πρωτοτόκων ἐν οὐρανοῖς»[5]. Είναι η Εκκλησία των αγγελικών δυνάμεων, του αόρατου και πνευματικού κόσμου. Οι αγγελικές δυνάμεις έχουν σαν κύριο έργο τους τη δοξολογία και ακατάπαυστη λατρεία του Θεού[6]. Η δεύτερη φάση είναι η Εκκλησία των προπατόρων. Ο Θεός έπλασε τον Αδάμ και την Εύα και τους τοποθέτησε στον παράδεισο της τρυφής. Υπήρχε άμεση επικοινωνία Θεού και ανθρώπων και κοινωνία κτιστού και ακτίστου. Ο άνθρωπος δημιουργείται κατ’ εικόνα του Θεού και στόχος του είναι η ομοίωση με το Θεό, δηλαδή η θέωση. Ωστόσο ο άνθρωπος διάλεξε λανθασμένο τρόπο θεώσεως, διαφορετικό απο αυτόν που του υπέδειξε ο Θεός. Η παρακοή των πρωτοπλάστων εισήγαγε στον κόσμο τη φθορά και το θάνατο[7].
Η τρίτη φάση της Εκκλησίας, είναι η εκκλησία της Παλαιάς Διαθήκης. Μετά την πτώση ο Θεός κλείνει συμφωνία (διαθήκη) με τον περιούσιο λαό του Ισραήλ[8]. Ο Ισραήλ ήταν ένας λαός κεκλημένος, που ο Θεός τον κάλεσε να πραγματοποιήσει μια αποστολή[9]. Όλα γίνονται και κατευθύνονται προς ένα και μοναδικό σκοπό: την έλευση του Μεσσία και τη λύτρωση του ανθρωπίνου γένους, αλλά και της κτίσης απο τα δεσμά της φθοράς και του διαβόλου. Η Εκκλησία της Παλαιάς Διαθήκης αποτελεί την προϊστορία της Εκκλησίας της Καινής Διαθήκης, που αποτελεί την τέταρτη φάση της Εκκλησίας. Στην Καινή Διαθήκη ο Υιός και Λόγος του Θεού γίνεται άνθρωπος. Το γεγονός της Θείας Ενανθρωπήσεως αποτελεί την κορύφωση του σχεδίου της Θείας Οικονομίας και την πλήρη φανέρωση της Εκκλησίας[10]. Είναι η Εκκλησία που έχει κεφαλή της τον Θεάνθρωπο Χριστό και μέλη της όλους όσους βαπτίστηκαν στο όνομα της Αγίας Τριάδας. Είναι ο «νεός Ισραήλ» με τον οποίο ο Θεός έχει συνάψει μια νέα Διαθήκη και του ανέθεσε μια νέα αποστολή: να φανερώσει στον κόσμο τη νέα αυτή Διαθήκη, η οποία σφραγίζεται με το Αίμα του Χριστού[11]. Η Εκκλησία της Καινής Διαθήκης αποτελεί προτύπωση, εικόνα και βίωση των Εσχάτων, της Βασιλείας του Θεού. Ωστόσο η Εκκλησία στην παρούσα φάση δεν ταυτίζεται πλήρως με τη Βασιλεία. Και τούτο λόγω της ύπαρξης της φθοράς και του θανάτου. Προορισμός και τελική φάση της Εκκλησίας είναι η Βασιλεία των Εσχάτων[12].
Η τέλεση της Θείας Ευχαριστίας αποτελεί το κατεξοχήν γεγονός της Εκκλησίας, αποτελεί την πραγμάτωση της Εκκλησίας και την ένωση της ευχαριστιακής σύναξης μεταξύ τους και με το Χριστό. Η ταύτιση Εκκλησίας και Θείας Ευχαριστίας είναι απολύτως πραγματική και όχι συμβολική[13]. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην αρχαία Εκκλησία ο όρος «εκκλησία» σήμαινε τη συγκέντρωση σε ορισμένο τόπο, σκοπός της οποίας ήταν να αποκαλύψει και να πραγματώσει την Εκκλησία με την τέλεση της Θείας Ευχαριστίας[14]. Με αυτή την έννοια γράφει ο απόστολος Παύλος στους Κορινθίους «συνερχομένων ὑμῶν ἐν ἐκκλησίᾳ...»[15]. Πρόκειται σαφώς για μια σύναξη ευχαριστιακή[16]. Συνεπώς το δείπνο της Ευχαριστίας  συνιστά και φανερώνει την Εκκλησία[17].


[1] Ι. Ζηζιούλα , «Ευχαριστία και Βασιλεία», Σύναξη, τεύχος 52, (1994), σελ 82 .
[2] Νικόλαου Καβάσιλα , Εις την Θείαν Λειτουργία ΛΘ, P.G. 150, 452-453, στο Ι. Ζηζιούλα , Στο ίδιο, σελ 81-82.
[3] Στ. Γιαγκάζογλου, , «Περί Εκκλησίας». Στο Κ. Αγόρας και άλλοι, Δόγμα, Πνευματικότητα και Ήθος της Ορθοδοξίας, Τόμος Α΄, (Πάτρα: ΕΑΠ  2002), σελ. 187.
[4] Ι. Ζηζιούλα , Ο.π., σελ. 81-82.
[5] Εβρ. 12, 23, στο Στ. Γιαγκάζογλου, Ο.π., σελ. 174.
[6] Στ. Γιαγκάζογλου, Στο ίδιο, σελ. 174.
[7] Στ. Γιαγκάζογλου, Ο.π., σελ. 174.
[8] Στ. Γιαγκάζογλου, Ο.π., σελ. 174.
[9] Χ. Γιανναρά, Το αλαφαβητάρι της πίστης, εκδόσεις Δομός, (Αθήνα 1983), σελ. 183-184.
[10] Στ. Γιαγκάζογλου, Ο.π., σελ. 174 – 175.
[11] Χ. Γιανναρά, Στο ίδιο, σελ. 184.
[12] Στ. Γιαγκάζογλου, Ο.π., σελ. 175.
[13] Στ. Γιαγκάζογλου, Ο.π., σελ. 187.
[14] Α.  Σμέμαν, Ευχαριστία. Το Μυστήριο της Βασιλείας, μτφρ. Ι. Ροηλίδη, εκδ. Ακρίτας, (Αθήνα 2000), σελ. 21.
[15] Α΄ Κορινθ. 11, 18.
[16] Α.  Σμέμαν, Στο ίδιο, σελ. 19.
[17] Χ. Γιανναρά, Ο.π., σελ. 185.

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΗΜΕΡΙΔΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΝΟΔΟ


ΔΙΑΒΑΣΤΕ Ή ΚΑΤΕΒΑΣΤΕ ΤΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΕΔΩ

ΗΜΕΡΙΔΑ 23-3-16 «ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΝΟΔΟΣ»Μεγάλη προετοιμασία, χωρίς προσδοκίες ΟΛΟΚΛΗΡΗ Η ΗΜΕΡΙΔΑ (ΒΙΝΤΕΟ)

ΕΙΣΗΓΗΣΗ π. ΑΝΑΣΤ. ΓΚΟΤΣΌΠΟΥΛΟΥ, στην Θεολογική Επιστημονική Ημερίδα με θέμα: "ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΝΟΔΟΣ" - Μεγάλη προετοιμασία χωρίς προσδοκίες


Σεβαστοί, αγαπητοί,Σας κοινοποιώ την εισήγησή μου στην ημερίδα της 23.3.2016 στον Πειραιά.

Θέμα της εισηγήσεως: "Οι Ιεροί Κανόνες και το κείμενο της Ε΄ ΠΠΔ με τίτλο «Σχέσεις Ορθοδόξου Εκκλησίας προς τον λοιπόν Χριστιανικόν Κόσμον».

Η εισήγηση αποτελεί μέρος εκτενέστερου σχολιασμού του προσυνοδικού κειμένου, τον οποίο σας συγκοινοποιώ για την πληρότητα και τεκμηρίωση της εισηγήσεως.

Εύχεσθε!





Η ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΓΚΟΤΣΟΠΟΥΛΟΥ ΕΔΩ


Ο ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΣΥΝΟΔΙΚΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΕΔΩ


ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 Β΄ Νηστειῶν, Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ: Μάρκ. β΄ 1-12

Τῷ καιρῷ ἐκείνῳ, εἰσῆλθεν ὁ ᾿Ιησοῦς εἰς Καπερναοὺμ καὶ ἠκούσθη ὅτι εἰς οἶκόν ἐστι. καὶ εὐθέως συνήχθησαν πολλοί, ὥστε μηκέτι χωρεῖν μηδὲ τὰ πρὸς τὴν θύραν· καὶ ἐλάλει αὐτοῖς τὸν λόγον. καὶ ἔρχονται πρὸς αὐτὸν παραλυτικὸν φέροντες, αἰρόμενον ὑπὸ τεσσάρων· καὶ μὴ δυνάμενοι προσεγγίσαι αὐτῷ διὰ τὸν ὄχλον, ἀπεστέγασαν τὴν στέγην ὅπου ἦν, καὶ ἐξορύξαντες χαλῶσι τὸν κράβαττον, ἐφ’ ᾧ ὁ παραλυτικὸς κατέκειτο. ἰδὼν δὲ ὁ ᾿Ιησοῦς τὴν πίστιν αὐτῶν λέγει τῷ παραλυτικῷ· τέκνον, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου. ἦσαν δέ τινες τῶν γραμματέων ἐκεῖ καθήμενοι καὶ διαλογιζόμενοι ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν· τί οὗτος οὕτω λαλεῖ βλασφημίας; τίς δύναται ἀφιέναι ἁμαρτίας εἰ μὴ εἷς ὁ Θεός; καὶ εὐθέως ἐπιγνοὺς ὁ ᾿Ιησοῦς τῷ πνεύματι αὐτοῦ ὅτι οὕτως αὐτοὶ διαλογίζονται ἐν ἑαυτοῖς, εἶπεν αὐτοῖς· τί ταῦτα διαλογίζεσθε ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν; τί ἐστιν εὐκοπώτερον, εἰπεῖν τῷ παραλυτικῷ, ἀφέωνταί σου αἱ ἁμαρτίαι, ἢ εἰπεῖν, ἔγειρε καὶ ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει; ἵνα δὲ εἰδῆτε ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἀφιέναι ἐπὶ τῆς γῆς ἁμαρτίας — λέγει τῷ παραλυτικῷ· σοὶ λέγω, ἔγειρε καὶ ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ ὕπαγε εἰς τὸν οἶκόν σου. καὶ ἠγέρθη εὐθέως, καὶ ἄρας τὸν κράβαττον ἐξῆλθεν ἐναντίον πάντων, ὥστε ἐξίστασθαι πάντας καὶ δοξάζειν τὸν Θεὸν λέγοντας ὅτι οὐδέποτε οὕτως εἴδομεν.


ΤΟ ΠΟΛΥΤΙΜΟΤΕΡΟ ΔΩΡΟ
«Tέκνον, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου»
Ἔχουμε συνηθίσει νὰ λέμε ὅτι «πάνω ἀπ᾿ ὅλα εἶναι ἡ ὑγεία». Κι ἐννοοῦμε συνήθως τὴν ὑγεία τοῦ σώματος. Ὡστόσο ὁ Κύριος στὸ σημερινὸ ἱερὸ Εὐαγγέλιο μᾶς καλεῖ νὰ στρέψουμε τὸ ἐνδιαφέρον μας στὴν ὑγεία τῆς ψυχῆς μας πρωτίστως. Γι’ αὐτὸ καὶ ὅταν μὲ πολλοὺς κόπους ἔφεραν μπροστά του ἕναν παράλυτο γιὰ νὰ τὸν θεραπεύσει, ἀφοῦ τὸν κοίταξε μὲ συμπάθεια, τοῦ εἶπε: «Τέκνον, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου». Θέλησε δηλαδὴ νὰ χτυπήσει πρῶτα τὴν αἰτία, τὴν ἁμαρτία, κι ἔπειτα νὰ θεραπεύσει τὸ ἀποτέλεσμα, τὴν παράλυση τοῦ σώματος. Μὲ τὸν τρόπο αὐτὸ μᾶς δίδαξε ὅτι ἡ συγχώρηση τῶν ἁμαρτιῶν εἶναι πολυτιμότερη ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὴ σωματικὴ ὑγεία. Διότι ἡ ἁμαρτία εἶναι ἡ χειρότερη ἀσθένεια, καὶ αὐτὴν πρέπει πρωτίστως νὰ καταπολεμήσουμε. 
1. ΑΜΑΡΤΙΑ, Η ΧΕΙΡΟΤΕΡΗ ΑΣΘΕΝΕΙΑ
   Πόσο ὑποφέρει ἡ ψυχὴ τοῦ ἀνθρώπου ποὺ εἶναι προσκολ­λημένη στὴν ἁμαρτία! Τὸ ἄγχος καὶ οἱ φοβίες, οἱ τύψεις καὶ οἱ ἐνοχές, ἡ ταραχὴ καὶ ἡ ἀγω­νία ἀπο­τελοῦν καταστάσεις ὀδυνη­ρὲς ποὺ βασανίζουν τὸν ἁμαρ­τωλὸ καὶ διώχνουν τὴν εἰρήνη ἀπὸ τὴν ψυχή του. 
   Ὁ Μέγας Βασίλειος χαρακτηρίζει τὴν ἁμαρτία «ἀρρωστία ψυ­χῆς» (P.G. 31, 260), διότι­ ἡ ἁμαρτία ἀποτελεῖ τὴν πιὸ ἐπι­κίνδυνη καὶ θανατηφόρα νόσο. Οἱ ἀρ­ρώστιες τοῦ σώματος μᾶς ἐπηρεά­ζουν μόνο τὸ χρονικὸ διάστημα τῆς ἐ­­­­πίγειας ζωῆς μας, ἐνῶ οἱ ἀσθένειες τῆς ψυχῆς ἔ­­­χουν συνέπειες αἰώνιες καὶ συν­επάγονται τὸν αἰώνιο θάνατο, δηλαδὴ τὸν παντοτινὸ χωρισμὸ ἀπὸ τὸν Θεὸ στὴν αἰώνια κόλα­ση. Καὶ ὅπως σημειώνει ὁ ἅ­­γι­ος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς, στὸν ὁποῖο εἶναι ἀφιερωμένη ἡ σημερινὴ Κυριακή, «οὗτός ἐ­­­­­στιν ὁ κυρίως θάνατος, τὸ διαζευ­­χ­θῆναι τὴν ψυχὴν τῆς θεί­­­ας ­χά­­ριτος καὶ τῇ ἁμαρτίᾳ συ­ζυγῆ­ναι... τοῦτον καὶ ἡμεῖς φύγωμεν πάσῃ δυνάμει» (ΕΠΕ 8, 358). Δηλαδή, αὐτὸς εἶναι ὁ κυρίως θάνατος, τὸ νὰ χωρίσει ἡ ψυχὴ ἀπὸ τὴ θεία χάρη καὶ νὰ ἔλθει σὲ γάμο μὲ τὴν ἁμαρτία... Αὐτὸν τὸν θάνατο ἂς ἀποφύγουμε «πάσῃ ­δυνάμει»! Καὶ θὰ τὸν ἀποφύ­γουμε, ἂν καταπολεμήσουμε ἄ­­­μεσα τὴν ἁμαρτία.
2. ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΑΣΘΕΝΕΙΑΣ
   Εἶναι χαρακτηριστικὸ καὶ ἀξιοσημείω­το τὸ ἐνδιαφέρον ποὺ δείχνουμε οἱ ἄν­­θρωποι γιὰ τὴν ὑγεία τοῦ σώματος.­ Φρον­τίζουμε νὰ κάνουμε τακτικὰ τὶς ἀπαραίτητες ἰατρικὲς ἐξετάσεις, λαμβά­­­νουμε φαρμακευτικὴ ἀγωγή, δὲν δι­στά­­­ζουμε νὰ προχωρήσουμε καὶ σὲ ἐγ­­­χεί­­­ρηση, ὅσο ἐπώδυνη κι ἂν εἶναι, προ­­κειμένου νʼ ἀπο­κτή­σουμε τὴν ὑγεία μας. Καὶ γιὰ ὅλα αὐτὰ δὲν ὑπολογίζου­με οὔτε κόπους οὔτε χρήματα. Εἴ­­μαστε πρόθυ­μοι νὰ ταξιδέψουμε χιλιόμετρα μακριὰ καὶ νὰ ξοδέψουμε ὁλόκληρη περιουσία, γιὰ νὰ βροῦμε τὸν κατάλληλο γιατρὸ καὶ νὰ ἐπιτύχουμε τὴ θεραπεία. 
   Εἶναι συνεπῶς ἀπαραίτητο νὰ δείξουμε παρόμοιο ζῆλο καὶ γιὰ τὴ ὑγεία τῆς ψυχῆς μας. Ὁ Κύριος Ἰησοῦς Χριστός, ὁ μόνος Ἰατρὸς τῶν ψυχῶν καὶ τῶν σωμάτων, εἶναι δίπλα μας. Μᾶς καλεῖ νὰ προσέλθουμε στὸ Μυστήριο­ τῆς ἱερᾶς Ἐξομολογήσεως καὶ νὰ καταθέσουμε μὲ συντριβὴ καὶ μετάνοια τὸν πόνο τῆς ψυχῆς μας· νὰ ὁμολογήσουμε τὶς ἁμαρτίες καὶ τὴν προσωπικὴ ἐνοχή μας καὶ νὰ λάβουμε­ τὴν ἄ­­­φεση καὶ τὴ συγχώρηση. Καὶ στὴ συνέχεια μᾶς περιμένει στὴ θεία Λει­τουργία, γιὰ νὰ κοινωνήσουμε τὰ Ἄ­­χραντα Μυστήρια «εἰς ἄφεσιν ἁμαρ­τιῶν» καὶ «εἰς ζωὴν αἰώνιον». 
   Ἐκτὸς ἀπὸ τὴ θεραπεία ὅμως ὑπάρ­χει καὶ ἡ πρόληψη. Στὴν ἐποχή μας γίνεται πο­­λὺς λόγος γιὰ τὴν καλὴ διατροφή. Νὰ εἶναι ὑγιεινή, ἐπαρκής, πλούσια σὲ βιταμίνες καὶ θρεπτικὰ συστατικά... Πα­ρομοίως προβάλλεται καὶ ἡ ἀνάγκη νὰ διατηρεῖ ὁ ἄνθρωπος καλή φυσικὴ κατά­­σταση. Καὶ ὅλα αὐτὰ γιὰ τὴν ὑγεία τοῦ σώματος. Πόσο περισσότερο­ ὀφεί­λουμε νὰ φροντίζουμε γιὰ τὴν ψυχή μας!
  Ἡ καθημερινὴ ἐπικοινωνία μὲ τὸν Θεὸ μέσῳ τῆς προσευχῆς, ἡ μελέτη­ τοῦ θείου λόγου, ἡ συμμετοχή μας στὴ θεία Λατρεία καὶ τὰ ἱερὰ Μυστήρια­ ἀ­­­ποτελοῦν ἀνεξάντλητες πηγὲς πνευ­μα­τικῆς τροφοδοσίας. Παράλληλα ἡ νηστεία, ἡ ἐγκράτεια, ὁ ἀγώνας γιὰ τὴν τήρηση τῶν θείων ἐντολῶν δυναμώνουν τὴν ψυχή, ὥστε μὲ τὴ βοήθεια τοῦ Θεοῦ νὰ μπορεῖ νὰ ἀντιμετωπίζει μὲ ἐπιτυχία τὶς ἐπιθέσεις τοῦ πονηροῦ. 
   Οἱ Ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας μας μὲ τὸ παράδειγμά τους μᾶς διδάσκουν «ὑ­­­περορᾶν μὲν σαρκός, παρέρχεται γάρ· ἐπιμελεῖσθαι δὲ ψυχῆς, πράγματος ἀ­­­θανάτου». Νὰ μὴ δίνουμε δηλαδὴ μεγάλη σημασία στὸ σῶμα, ποὺ φθείρεται, ἀλλὰ νὰ φροντίζουμε μὲ ἐπιμέλεια τὴν ψυχή, ποὺ εἶναι ἀθάνατη. 
   Ἀδελφοί, διανύουμε τὴν Μεγάλη Τεσ­σαρακοστή, ποὺ εἶναι κατ’ ἐξοχὴν περίοδος μετανοίας. Ὁ Κύριος μᾶς καλεῖ στὸ Μυστήριο τῆς ἀφέσεως, γιὰ νὰ μᾶς θεραπεύσει. Οἱ Πνευματικοὶ περιμένουν. Ἂς μὴν ἀναβάλλουμε, διότι ἡ ἀναβολὴ μπορεῖ νὰ εἶναι καταστρεπτική. Ἂς προετοιμαστοῦμε κι ἂς προσ­έλθουμε στὴν ἱερὰ Ἐξομολόγηση, γιὰ νὰ ἀκούσουμε τὸν Κύριο νὰ λέει καὶ στὴ δική μας ψυχή: «Τέκνον, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου».

ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 Β΄ Νηστειῶν, Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ: Ἑβρ. α΄ 10 - β΄ 3

Κατ᾿ ἀρχὰς σύ, Κύριε, τὴν γῆν ἐθεμελίωσας, καὶ ἔργα τῶν χειρῶν σού εἰσιν οἱ οὐρανοί· αὐτοὶ ἀπολοῦνται, σὺ δὲ διαμένεις· καὶ πάντες ὡς ἱμάτιον παλαι­ω­θή­σονται, καὶ ὡσεὶ περιβόλαιον ἑλίξεις αὐτούς, καὶ ἀλλαγήσονται· σὺ δὲ ὁ αὐτὸς εἶ, καὶ τὰ ἔτη σου οὐκ ἐκλείψουσι. πρὸς τίνα δὲ τῶν ἀγγέλων εἴρηκέ ποτε· κάθου ἐκ δε­ξιῶν μου ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου; οὐχὶ πάντες εἰσὶ λειτουργικὰ πνεύματα εἰς διακονίαν ἀπο­στελλόμενα διὰ τοὺς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν; Διὰ τοῦτο δεῖ περισσοτέρως ἡμᾶς προσέχειν τοῖς ἀκουσθεῖσι, μή ποτε παραρρυῶμεν. εἰ γὰρ ὁ δι᾿ ἀγγέλων λαληθεὶς λόγος ἐγένετο βέβαιος, καὶ πᾶσα παράβασις καὶ πα­ρακοὴ ἔλαβεν ἔνδικον μισθα­ποδο­­σίαν, πῶς ἡμεῖς ἐκφευξόμεθα τηλικαύτης ἀμελή­σαντες σωτηρίας; ἥτις ἀρχὴν λαβοῦσα λαλεῖσθαι διὰ τοῦ Κυρίου, ὑπὸ τῶν ἀ­κουσάντων εἰς ἡμᾶς ἐβεβαιώθη.



Ο ΧΡΙΣΤΟΣ, Ο ΑΙΩΝΙΟΣ ΝΟΜΟΘΕΤΗΣ
1. Ὁ Χριστός, τὸ Α καὶ τὸ Ω
   Κατὰ τὶς Κυριακὲς τῆς Μεγάλης Τεσσαρακο­στῆς ἀναγινώσκονται ἀποστολικὲς περικοπὲς ἀπὸ τὴν πρὸς Ἑβραίους ἐπιστολή, ἡ ὁποία γράφτηκε γιὰ νὰ στηρίξει τοὺς Ἑβραίους Χριστιανοὺς ποὺ κλονίζονταν στὴν πίστη. Γι’ αὐτὸ καὶ ἡ θεόπνευστη αὐτὴ ἐπιστολὴ περιέχει συστηματικὴ ἀπόδειξη γιὰ τὴν ἀσύλληπτη ὑπεροχὴ τοῦ Χριστιανισμοῦ. Πράγματι, ἡ χριστιανικὴ πίστη ὑπερέχει ἀπὸ τὸν Ἰουδαϊσμὸ καὶ κάθε ἄλλη θρησκεία, διότι δὲν τὴ δίδαξαν Προφῆτες ἢ ἀκόμη καὶ ἄγγελοι, ἀλλὰ τὴν ἀποκάλυψε ὁ ἴδιος ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ καὶ Θεός, ὁ Ἰησοῦς Χριστός. 
   Καὶ γιὰ νὰ καταλάβουμε ποιὸς εἶναι ὁ Χριστὸς καὶ πόσο ἀνώτερος εἶναι ἀπὸ τοὺς ἀγγέλους, ὁ ἅγιος Ἀπόστολος μᾶς ὑπενθυμίζει τὸν λόγο τοῦ Ψαλμωδοῦ, ποὺ ἀπευθυνόμενος πρὸς τὸν Μεσσία Χριστὸ λέει: «Κατ’ ἀρχὰς σύ, Κύριε, τὴν γῆν ἐθεμελίωσας, καὶ ἔργα τῶν χειρῶν σού εἰσιν οἱ οὐρανοί»· Ἐσύ, Κύριε, στὴν ἀρχὴ τῆς δημιουργίας στήριξες τὴ γῆ καὶ τὴν ἐδραί­ωσες μέσα στὸ οὐράνιο στερέωμα, καὶ ἔρ­γα τῶν χειρῶν Σου εἶναι οἱ οὐρανοί. Αὐτοὶ κάποτε θὰ χάσουν τὸ σημερινό τους σχῆμα καὶ θὰ ἐξαφανισθοῦν. Ἐσὺ ὅμως παραμένεις ἀναλλοίωτος καὶ ἀμετάβλητος. Ὅλος ὁ κόσμος θὰ παλιώσει σὰν ἔνδυμα, κι Ἐσὺ θὰ τὸν γυρίσεις καὶ θὰ τὸν περιτυλίξεις σὰν πανωφόρι, καὶ τότε θ’ ἀλλάξει καὶ θὰ γίνει καινούργιος. «Σὺ δὲ ὁ αὐτὸς εἶ, καὶ τὰ ἔτη σου οὐκ ἐκλεί­ψου­σι». Ἐσὺ ὅμως εἶσαι πάντοτε ὁ Ἴδιος, καὶ τὰ ἔτη Σου θὰ εἶναι ἀτελείωτα.
   Τὴν ἴδια ἀλήθεια θέτει καὶ μὲ ἕνα ἐρώτημα ὁ ἅγιος Ἀπόστολος: Σὲ ποιὸν ἀπὸ τοὺς ἀγγέλους ἔχει πεῖ πο­­­­­­τὲ ὁ ἐπουράνιος Πατέρας αὐτὸ ποὺ ἔχει πεῖ στὸν Υἱό Του, τὸν Χριστό: Κάθισε στὰ δεξιά μου, ὡσότου ὑποτάξω τοὺς ἐχ­­θρούς Σου βάζοντάς τους κάτω ἀπὸ τὰ πόδια Σου ὡς ὑποπόδιο, πάνω στὸ ὁποῖο θὰ πατᾶς, γιὰ νὰ ἔχεις αἰω­­­­νίως ἀδιαφιλονίκητη τὴν ἐξουσία; 
   Βεβαίως, σὲ κανένα. Διότι τί εἶναι οἱ ἄγγελοι; Δὲν εἶναι ὅλοι ὑπηρετικὰ πνεύματα, ποὺ ἀπο­στέλλονται ἀπὸ τὸν Θεὸ γιὰ νὰ ὑπηρετοῦν ἐκείνους ποὺ πρόκειται νὰ κληρονομήσουν τὴν αἰώνια ζωή;... 
   Εἶναι προφανὲς ὅτι τίποτε στὸν κόσμο δὲν μπορεῖ νὰ συγκριθεῖ μὲ τὸν Κύριο Ἰησοῦ Χριστό. Διότι τὰ πάντα, ἀκόμη καὶ οἱ ἄγγελοι, εἶναι κτίσματα καὶ δημιουργήματα. Ἀλλὰ καὶ τὸ σύμπαν, ποὺ φαίνεται τόσο μεγαλειῶδες, ἔχει ἀρχὴ καὶ τέλος. Ἀρχὴ καὶ τέλος μόνο ὁ Κύριος δὲν ἔχει. Αὐτὸς δημιούργησε τὸ σύμπαν, Αὐτὸς καὶ θὰ τὸ ἀνακαινίσει καὶ θὰ δημιουργήσει ἔτσι τὸ νέο κόσμο, τὴν αἰώνια Βασιλεία. Αὐτὸς εἶναι τὸ Α καὶ τὸ Ω, ἡ πηγὴ τῆς αἰωνίου ζωῆς καὶ τῆς μακαριότητος.
   Εὐτυχισμένος λοιπὸν ὅποιος συνδέσει τὴ ζωή του μὲ τὸν Χριστό! Τί σημασία ἔχει ἂν εἶναι μικρὸς ἢ μεγάλος, πλούσιος ἢ φτωχός, μορφωμένος ἢ ἀγράμματος; Τί σημασία ἔχει ἂν εἶναι ὑγιὴς καὶ εὔρωστος ἢ ἀσθενής, ἴσως καὶ ἀνάπηρος;... Σημασία ἔχει νὰ εἶναι ἑνωμένος μὲ τὸν Κύριο Ἰησοῦ Χριστό, διότι ὁ Χριστὸς παραμένει ὁ Ἴδιος καὶ ἀναλλοίωτος. Κι ἐδῶ ἀκριβῶς πρέπει νὰ προσέξουμε καλά, μᾶς λέγει ὁ θεῖος Ἀπόστολος.
2. Δὲν παίζουμε μὲ τὸν θεῖο Νόμο

   Ἐπειδὴ ἀκριβῶς ὁ Χριστὸς εἶναι ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ, ἀσυγκρίτως ἀνώτερος ἀπὸ τοὺς ἀγγέλους, «διὰ τοῦτο δεῖ περισσοτέρως ἡμᾶς προσέχειν τοῖς ἀκουσθεῖσι, μή ποτε παραρρυῶμεν», λέει ὁ Ἀπόστολος· πρέπει κι ἐμεῖς νὰ προσέ­χουμε πολὺ περισσότερο στοὺς λόγους Του, ποὺ ἀκούσαμε ἀπὸ τὸν Ἴδιο καὶ ἀπὸ τοὺς Ἀποστόλους Του, μήπως ἀπὸ ἀπροσεξία μᾶς συμβεῖ νὰ πα­ρα­συρ­θοῦμε καὶ νὰ χαθοῦμε. Ἀλίμονό μας, τότε!
   Διότι, ἐὰν ὁ Νόμος ποὺ παρέδωσε ὁ Θεὸς στὸ Μωυσῆ διαμέσου ἀγγέλων, ὅ­πως γράφει ὁ Ἀπόστολος, ἀποδείχθηκε ἔγκυρος καὶ ἰσχυρός, καὶ «πᾶσα πα­ράβα­σις καὶ παρακοὴ ἔλαβεν ἔνδικον μισθαποδοσίαν», δηλαδή, κάθε παράβασή του καὶ παρακοὴ τιμωρήθηκε δίκαια μὲ τὴν ἀνάλογη τιμωρία, πῶς ἐμεῖς θὰ ξεφύγουμε τὴν τιμωρία, ἐὰν ἀμελή­σουμε γιὰ τὴν τόσο μεγάλη καὶ σπουδαία σωτηρία ποὺ μᾶς χάρισε ὁ Χριστός; Μιὰ σωτηρία ποὺ δὲν τὴν πληροφορηθήκαμε «δι’ ἀγγέλων», ὅπως ἔγινε μὲ τὸ Νόμο, ἀλλὰ ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸν Χριστὸ καὶ τοὺς Ἀποστόλους Του. Ἐκεῖνος μᾶς ἀποκάλυψε τὴν ὁδὸ τῆς σωτηρίας, κι οἱ ἅγιοι Ἀπόστολοι ὡς αὐτήκοοι μάρτυρες μᾶς τὴν παρέδωσαν, ὡς ἀληθινὴ καὶ ἀξιόπιστη.
   Εἶναι ἀλήθεια ὅτι στὴν Παλαιὰ Διαθήκη περιγράφονται φοβερὲς τιμωρίες τῶν ἀνθρώπων ποὺ ἀθετοῦσαν τὸ Νόμο τοῦ Θεοῦ. Ὡστόσο τὸ ἐρώτημα ποὺ θέτει ὁ ἅγιος Ἀπόστολος εἶναι συγκλονιστικό: Ἂν οἱ παραβάσεις ἐκείνου τοῦ Νόμου εἶχαν τέτοιες συνέπειες, «πῶς ἡμεῖς ἐκ­φευξόμεθα τηλικαύτης ἀμελήσαντες σωτηρίας;»... Μποροῦμε νὰ ἀναλογιστοῦμε ποιὲς θὰ εἶναι οἱ συνέπειες γιὰ ἐμᾶς, ἂν περιφρονοῦμε τὸν λόγο τοῦ Θεοῦ, ποὺ ἀποκαλύφθηκε σ’ ἐμᾶς ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸν Υἱό Του;... Εἶναι λοιπὸν ἀνάγκη νὰ μετανοήσουμε καὶ νὰ ἀλλάξουμε ὁπωσδήποτε πορεία!

- Να μάθεις καλά το «Πάτερ ημών»

- Να μάθεις καλά το «Πάτερ ημών». Ακούς;
- Το «Πάτερ ημών» το ξέρω, δέσποτα μου, απ' έξω από τότε που ήμουν παιδί.
- Απ' έξω το ξέρεις, αλλά δεν το ξέρεις από μέσα.
- Τι εννοείτε;
- Δεν ξέρεις το νόημά του. Μηχανικά το απαγγέλλεις. Αν το ήξερες από μέσα, θα συγχωρούσες προθυμότατα τον πλησίον σου, διότι αλλιώς δεν υπάρχει περίπτωση να συγχωρηθείς και εσύ από Τον Θεό για τις αμαρτίες σου. Το «άφες ημίν τα οφειλήματα ημών ως και ημείς αφίεμεν τοις οφειλέταις ημών» αυτό σημαίνει… Λοιπόν να μάθεις το «Πάτερ ημών» από μέσα. Σύμφωνοι;
~π. Ιωήλ Γιαννακόπουλος~

Οι άγνωστες ηρωίδες της ελληνικής επανάστασης του 1821

Μπορεί στην απελευθέρωση από την Οθωμανική Αυτοκρατορία να πρωταγωνιστούσαν κυρίως άντρες, εκτός από εκείνες της φιλικής Εταιρείας, αλλά οι πραγματικές ηρωίδες είναι αυτές που βρίσκονταν πίσω από κάθε άντρα, τους στήριζαν και δεν δίστασαν να δείξουν γενναιότητα και αυτοθυσία

Οι πρωτεργάτες της ελληνικής επανάστασης του 1821 απέναντι στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν κυρίως άντρες. Η θέση των γυναικών στη συγκεκριμένη πατριαρχικά οργανωμένη κοινωνία, βρισκόταν στο σπίτι. Ωστόσο, πολλές γυναίκες συνέβαλαν σημαντικά σε όλη τη διάρκεια του απελευθερωτικού αγώνα, με τα δικά τους μέσα και τη γενναία συμπεριφορά τους, η οποία συχνά έφτανε στην αυτοθυσία.

Οι γυναίκες του Μεσολογγίου

Ηπόλη του Μεσολογγίου πολιορκήθηκε για έναν ολόκληρο χρόνο από τους Οθωμανούς. Βομβαρδίστηκε επανειλημμένα και, όταν οι πολιορκητές κατάλαβαν ότι οι κάτοικοι δεν υπήρχε περίπτωση να παραδοθούν, απέκλεισαν την πόλη με τέτοιο τρόπο, ώστε να αποκόψουν κάθε διαδικασία ανεφοδιασμού με τρόφιμα και πυρομαχικά.
Οι Μεσολογγίτισσες, σε όλη τη διάρκεια της πολιορκίας της πόλης, στάθηκαν στο πλευρό των πολεμιστών εμψυχώνοντάς τους και βοηθώντας τους σε πρακτικά θέματα, όπως η περίθαλψη των τραυματισμένων και η μεταφορά των πυρομαχικών. Οι γυναίκες του Μεσολογγίου υπέστησαν τον φοβερό λιμό της πόλης και, στην απόφαση για την ηρωική έξοδο, αποφάσισαν να θυσιαστούν μαζί με τους άντρες πολεμιστές. Κάποιες ντύθηκαν με αντρικά ρούχα και πέθαναν πολεμώντας, ενώ άλλες αιχμαλωτίστηκαν από τους πολιορκητές. Η ηρωική στάση των γυναικών του Μεσολογγίου αποτυπώθηκε λογοτεχνικά, μεταξύ άλλων, και στο ποιητικό σύνθεμα του Διονυσίου Σολομού, «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι».

Οι γυναίκες της Χίου

ΗΧίος κατά την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας ήταν πολύ πλούσιο νησί, χάρη στις εμπορικές δραστηριότητες των κατοίκων της και, ιδίως, το εμπόριο της μαστίχας. Ο Σουλτάνος Μαχμούτ ο Β΄, μόλις έμαθε, τον Μάρτιο του 1822, για την κήρυξη της επανάστασης στο νησί, εξαγριώθηκε θεωρώντας ότι οι κάτοικοι επέδειξαν αχαριστία απέναντι στα προνόμια που τους είχαν παραχωρηθεί από την Αυτοκρατορία. Έτσι, αποφάσισε να αποβιβάσει στο νησί 7 χιλιάδες στρατιώτες, οι οποίοι κατέσφαξαν το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού.
Πολλές από τις Χιώτισσες που δεν σφαγιάστηκαν, αιχμαλωτίστηκαν για να πουληθούν στα σκλαβοπάζαρα της Κωνσταντινούπολης. Σημειώνεται ότι ο κύριος τρόπος ευτελισμού των γυναικών εκείνη την εποχή, ήταν η πώληση ως σκλάβων. Γυναίκες περήφανες, υπέμειναν τα απάνθρωπα μαρτύρια των Οθωμανών και, σε πολλές περιπτώσεις, προτίμησαν να αρνηθούν την τροφή, ώστε να πεθάνουν από την πείνα, παρά να σκλαβωθούν. Η συμπεριφορά των γυναικών της Χίου μετά τη σφαγή στο νησί καταγράφηκε από τους περιηγητές και ιστορικούς της εποχής και ενέπνευσε τον μεγάλο Γάλλο ζωγράφο Ευγένιο Ντελακρουά, που φιλοτέχνησε τον συγκλονιστικό πίνακά του “Η Σφαγή της Χίου”.


Ησυνεισφορά των γυναικών στην ελληνική επανάσταση του 1821 δεν έχει αναδειχθεί σε όλο της το φάσμα μέσα από τη σύγχρονη ιστορία, παρότι τα δημοτικά τραγούδια, οι μαρτυρίες περιηγητών της εποχής και πολλά εικαστικά έργα αναδεικνύουν διαχρονικά το σημαντικότατο ρόλο τους σε όλη τη διάρκεια του απελευθερωτικού αγώνα.
Οι γυναίκες σε όλη την ελληνική επικράτεια, στην Πελοπόννησο, τα νησιά του Αιγαίου, την Κρήτη, τη Στερεά Ελλάδα, τη Θεσσαλία, τη Μακεδονία και την Ήπειρο, βοήθησαν ενεργά στην ελληνική επανάσταση του 1821, τόσο στα μετόπισθεν, όσο και στα πεδία των μαχών. Υπάρχουν καταγεγραμμένες μαρτυρίες ακόμα και για γυναίκες που ντύνονταν με αντρικά ρούχα και συμμετείχαν πολεμώντας στις μάχες.


Ο Λόγος του Κολοκοτρώνη στην Πνύκα


Αποτελεί την πνευματική παρακαταθήκη του Γέρου του Μωριά προς τη νέα γενιά. Εκφωνήθηκε στις 8 Οκτωβρίου 1838 στην Πνύκα και πρωτοδημοσιεύτηκε στις 13 Νοεμβρίου 1838 στην αθηναϊκή εφημερίδα «Αιών», που εξέδιδε ο ιστορικός Ιωάννης Φιλήμων.

Στις 7 Οκτωβρίου 1838 ο γηραιός στρατηγός και εν ενεργεία Σύμβουλος Επικρατείας Θεόδωρος Κολοκοτρώνης επισκέφθηκε το Βασιλικό Γυμνάσιο της Αθήνας (νυν 1ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Αθήνας) για να παρακολουθήσει τη διδασκαλία του γυμνασιάρχη Γεωργίου Γενναδίου (1784-1854) για τον Θουκυδίδη. Τόσο εντυπωσιάστηκε από την «παράδοσιν του πεπαιδευμένου γυμνασιάρχου και από την θέαν τοσούτων μαθητών», ώστε εξέφρασε την επιθυμία να μιλήσει και ο ίδιος προς τους μαθητές. Την πρότασή του απεδέχθη ο Γεννάδιος και λόγω της στενότητας του χώρου και του πλήθους των μαθητών η ομιλία του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη ορίσθηκε για τις 10 το πρωί της 8ης Οκτωβρίου 1838 στην Πνύκα.

Το γεγονός μαθεύτηκε στη μικρά τότε Αθήνα και εκτός από τους μαθητές, πλήθος ανθρώπων «διαφόρων επαγγελμάτων και τάξεων» συνέρρευσε στην Πνύκα το πρωί της 8ης Οκτωβρίου για να ακούσει τον ηγέτη της Επανάστασης του '21. Ξαφνικά, στον χώρο της ομιλίας εμφανίσθηκε «σμήνος χωροφυλακής», αποφασισμένο να διαλύσει τη συγκέντρωση, επειδή προφανώς, ως βασιλικότερο του βασιλέως Όθωνα, τη θεώρησε αντικαθεστωτική. Όμως, μετά τη διαβεβαίωση του γυμνασιάρχη και των καθηγητών για το «αθώο της πράξεως», οι χωροφύλακες αποχώρησαν και η ομιλία έγινε κανονικά. Άλλωστε, ο Κολοκοτρώνης δεν αποτελούσε κίνδυνο για τη δυναστεία, αφού τα είχε βρει με τον Όθωνα και κατείχε μάλιστα το αξίωμα του Συμβούλου της Επικρατείας, δηλαδή του πολιτικού συμβούλου του βασιλιά. (Το Συμβούλιο της Επικρατείας εκείνης της εποχής, που ήταν πολιτικό σώμα, δεν πρέπει να συγχέεται με το σημερινό Συμβούλιο της Επικρατείας, που είναι δικαστικός σχηματισμός.)



Ευαγγελισμός της Υπεραγίας Θεοτόκου



Ἤγγειλεν Υἱὸν Ἄγγελος τῇ Παρθένῳ,
Πατρὸς μεγίστης Βουλῆς μέγαν.
Γήθεο τῇ Μαρίῃ ἔφατ' Ἄγγελος εἰκάδι πέμπτῃ.




Σήμερα η εκκλησία μας γιορτάζει το χαρμόσυνο μήνυμα της θείας ενσάρκωσης, που με τόσο σαφή τρόπο μας το παρουσιάζει ο ευαγγελιστής Λουκάς στο Ευαγγέλιο του (κεφ. Α' στίχ. 26-38). Την ήμερα αυτή, ο θεόσταλτος αρχάγγελος Γαβριήλ παρουσιάζεται στην Παρθένο Μαρία, στη Ναζαρέτ και της ανήγγειλε ότι θα γεννήσει το Σωτήρα του κόσμου, τον Ιησού Χριστό. Και Όταν η Παρθένος αναρωτήθηκε πώς ήταν δυνατό να συλλάβει χωρίς άνδρα, ο αρχάγγελος της απάντησε ότι «το Άγιο Πνεύμα θα έλθει σε σένα και η δύναμη του Υψίστου θα σε επισκιάσει» Τότε η σεμνή κόρη, η Παρθένος Μαρία, του απάντησε ταπεινά. «Ιδού λοιπόν, η δούλη του Κυρίου. Ας γίνει το θέλημα Εκείνου». και καθώς ο Γαβριήλ εξαφανίστηκε από μπροστά της, συντελέστηκε το μεγαλύτερο μυστήριο της ανθρωπότητας. με τρόπο υπερφυσικό, η Παρθένος συνέλαβε στην άχραντη κοιλιά της, τον Υιό και Λόγο του Θεού. Εκείνον πού με την εκούσια θυσία του επάνω στο Σταυρό, έσωσε το ανθρώπινο γένος από τον αιώνιο θάνατο και την καταστροφή στην οποία είχε οδηγηθεί μετά την πτώση των πρωτοπλάστων από τον παράδεισο και την εμφάνιση της αμαρτίας στον κόσμο.

Αξίζει, όμως, να δούμε πως οι εμπνευσμένοι υμνωδοί της Εκκλησίας μας έψαλαν το κοσμοσωτήριο άγγελμα: «Σήμερον χαράς Ευαγγέλια παρθενική πανήγυρις τα κάτω τοις άνω συνάπτεται• ο Αδάμ καινουργείται η Εύα της πρώτης λύπης ελευθερούται και η σκηνή της καθ' ημάς ουσίας τη θεώσει του προσληφθέντος φυράματος ναός Θεού κεχρημάτικεν. Ω μυστήριον! ο τρόπος της κενώσεως άγνωστος, ο τρόπος της συλλήψεως άφραστος. Άγγελος λειτουργεί τω θαύματι παρθενική γαστήρ τον Υίόν υποδέχεται, Πνεύμα άγιον καταπέμπεται Πατήρ άνωθεν ευδοκεί, και το συνάλλαγμα κατά κοινήν πραγματεύεται βούλησιν εν ω και δι' ου σωθέντες, συνωδά τω Γαβριήλ, προς την Παρθένον βοήοωμεν χαίρε, κεχαριτωμένη, ο Κύριος μετά σου, εξ ης ή σωτηρία, Χριστός ο Θεός ημών, την καθ' ημάς προσλαβόμενος φύσιν προς εαυτόν έπανήγαγεν». 

Οι αρχές της εορτής του Ευαγγελισμού δεν είναι επακριβώς γνωστές. Το γεγονός ότι η Αγία Ελένη έκτισε στη Ναζαρέτ βασιλική, στην οποία περιλαμβανόταν κατά παράδοση ο οίκος της Θεοτόκου, όπου αυτή δέχθηκε τον Ευαγγελισμό, επέδρασε ίσως στη σύσταση τοπικής εορτής. Οι πρώτες μαρτυρίες περί αυτής ευρίσκονται στον Άγιο Πρόκλο, Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, το 430 μ.Χ. και στο Πασχάλιον Χρονικόν (624 μ.Χ.), όπου χαρακτηρίζεται ως συσταθείσα στις 25 Μαρτίου από τους θεοφόρους δασκάλους. Η μεγαλοπρεπής πανήγυρη του Ευαγγελισμού ετελείτο από τους Βυζαντινούς στο ναό των Χαλκοπρατείων, όπου παρίσταντο και οι αυτοκράτορες.




Ἀπολυτίκιον (Κατέβασμα)
Ἦχος δ’.
Σήμερον τῆς σωτηρίας ἡμῶν τό Κεφάλαιον, καί τοῦ ἀπ᾽ αἰῶνος Μυστηρίου ἡ φανέρωσις· ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ, Υἱός τῆς Παρθένου γίνεται, καί Γαβριήλ τὴν χάριν εὐαγγελίζεται. Διό καὶ ἡμεῖς σὺν αὐτῷ τῇ Θεοτόκῳ βοήσωμεν· Χαῖρε Κεχαριτωμένη, ὁ Κύριος μετὰ σοῦ.

Κοντάκιον
Ἦχος πλ. δ’.
Τῇ ὑπερμάχῳ στρατηγῷ τά νικητήρια, ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν εὐχαριστήρια, ἀναγράφω σοι ἡ Πόλις σου Θεοτόκε. Ἀλλ᾽ ὡς ἔχουσα τό κράτος ἀπροσμάχητον, ἐκ παντοίων με κινδύνων ἐλευθέρωσον, ἵνα κράζω σοι· Χαῖρε νύμφη ἀνύμφευτε.

Κάθισμα
Ἦχος α'. Τὸν τάφον σου Σωτὴρ.
Ὁ μέγας Στρατηγός, τῶν ἀΰλων ταγμάτων, εἰς πόλιν Ναζαρέτ, ἐπιστὰς Βασιλέα, μηνύει σοι Ἄχραντε, τῶν αἰώνων καὶ Κύριον· Χαῖρε, λέγων σοι, Εὐλογημένη Μαρία, ἀκατάληπτον, καὶ ἀνερμήνευτον θαῦμα, βροτῶν ἡ ἀνάκλησις.

Ἕτερον Κάθισμα
Ἦχος γ'. Τὴν ὡραιότητα.
Σήμερον ἅπασα κτίσις ἀγάλλεται, ὅτι τὸ χαῖρέ σοι φωνεῖ Ἀρχάγγελος, εὐλογημένη σὺ Σεμνή, καὶ Ἄχραντε πανάμωμε. Σήμερον τοῦ ὄφεως, ἀμαυροῦται τὸ φρύαγμα· ἀρᾶς γὰρ διαλέλυται, τοῦ Προπάτορος σύνδεσμος. Διὸ καὶ κατὰ πάντα βοῶμέν σοι· Χαῖρε ἡ Κεχαριτωμένη.

Ἕτερον Κάθισμα
Ἦχος δ'. Κατεπλάγη Ἰωσὴφ.
Γαβριὴλ ἐξ οὐρανοῦ, τὸ Χαῖρε κράζει τῇ σεμνῇ, ὅτι συλλήψῃ ἐν γαστρί, τὸν προαιώνιον Θεόν, τὸν διὰ λόγου τὰ πέρατα συστησάμενον· ὅθεν Μαριὰμ ἀπεφθέγγετο· Ἄνανδρός εἰμι, καὶ πῶς τέξω Υἱόν; ἄσπορον γονὴν τὶς ἑώρακε; καὶ ἑρμηνεύων ἔλεγεν ὁ Ἄγγελος, τῇ Θεοτόκῳ καὶ Παρθένῳ· Ἐλεύσεταί σοι· Ἅγιον Πνεῦμα, καὶ δύναμις Ὑψίστου ἐπισκιάσει σοι.

Ἕτερον Κάθισμα
Ἦχος πλ. δ'.Αὐλῶν ποιμενικῶν.
Ὁ Λόγος τοῦ Θεοῦ, ἐπὶ γῆς νῦν κατῆλθεν, ὁ Ἄγγελος βοῶν, τῇ Παρθένῳ ἐπέστη· Χαῖρε Εὐλογημένη, ἡ τὴν σφραγῖδα μόνη φυλάξασα, ἐν μήτρᾳ δεξαμένη, τὸν πρὸ αἰώνων Λόγον καὶ Κύριον, ἵνα ἐκ πλάνης σώσῃ ὡς Θεός, τὸ γένος τῶν ἀνθρώπων.

Ὁ Οἶκος
Ἄγγελος πρωτοστάτης, οὐρανόθεν ἐπέμφθη, εἰπεῖν τῇ Θεοτόκῳ τὸ Χαῖρε καὶ σὺν τῇ ἀσωμάτῳ φωνῇ, σωματούμενόν σε θεωρῶν Κύριε, ἐξίστατο καὶ ἵστατο, κραυγάζων πρὸς αὐτὴν τοιαῦτα.
Χαῖρε, δι' ἧς ἡ χαρὰ ἐκλάμψει,
χαῖρε, δι' ἧς ἡ ἀρὰ ἐκλείψει.
Χαῖρε, τοῦ πεσόντος , Ἀδὰμ ἡ ἀνάκλησις,
χαῖρε τῶν δακρύων τῆς Εὔας ἡ λύτρωσις.
Χαῖρε, ὕψος δυσανάβατον ἀνθρωπίνοις λογισμοῖς,
χαῖρε, βάθος δυσθεώρητον καὶ Ἀγγέλων ὀφθαλμοῖς.
Χαῖρε, ὅτι ὑπάρχεις Βασιλέως καθέδρα,
χαῖρε, ὅτι βαστάζεις τὸν βαστάζοντα πάντα.
Χαῖρε, ἀστὴρ ἐμφαίνων τὸν Ἥλιον,
χαῖρε, γαστὴρ ἐνθέου σαρκώσεως.
Χαῖρε, δι' ἧς νεουργεῖται ἡ κτίσις,
χαῖρε, δι' ἧς βρεφουργεῖται ὁ Κτίστης.
Χαῖρε, Νύμφη ἀνύμφευτε.

Μεγαλυνάριον
Νῦν εὐαγγελίζεται Γαβριήλ, τὸ χαῖρε κραυγάζων, μετὰ δέους τῇ Μαριάμ. Ὢ τοῦ ξένου τρόπου! ἐν μήτρᾳ γὰρ ἀχράντῳ, συνείληπται ὁ Πλάστης σῴζων ὃν ἔπλασε.

ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΗΚΕ ΜΕ ΕΠΙΤΥΧΙΑ Η ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΄΄Αγία και Μεγάλη Σύνοδος΄΄ Μεγάλη προετοιμασία χωρίς προσδοκίες

Με τεράστια επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 23 Μαρτίου 2016 η Θεολογική-Επιστημονική Ημερίδα, με θέμα:
 ΄΄Αγία και Μεγάλη Σύνοδος΄΄ Μεγάλη προετοιμασία χωρίς προσδοκίες , στην αίθουσα συνεδριάσεων του Σταδίου Ειρήνης και Φιλίας ΄΄Μελίνα Μερκούρη΄΄

Χαιρετισμό στην Ημερίδα απηύθυνε ο Σεβασμιότατος Μητροπολίτης Πειραιώς κ. Σεραφείμ.

Εκτός απο τον κ. Σεραφείμ,  το παρόν έδωσαν με τις εξαιρετικές εισηγησεις τους κατά την   Ά και Β΄Συνεδρία , ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Γλυφάδος κ. Παύλος, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κυθήρων κ. Σεραφείμ και ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Γόρτυνος και Μεγαλουπόλεως  κ. Ιερεμίας.


Ακολούθησαν μια σειρά εξαιρετικών εισηγήσεων απο τους:

-          Πρωτοπρεσβύτερο π. Γεώργιο Μεταλληνό, Ομότιμο Καθηγητή Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών με θέμα: ΄΄Οι Θεολογικοί διάλογοι και η αποτυχία τους΄΄

-          Πρωτοπρεσβύτερο π. Θεόδωρο Ζήση, Ομότιμο Καθηγητή Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης με θέμα: ΄΄Παλαιό και Νέο Ημερολόγιο και ο κοινός εορτασμός του Πάσχα΄΄

-          κ. Δημήτριο Τσελεγγίδη , Καθηγητή Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου Θεσσαλονικής με θέμα: Μπορεί μια σύνοδος Ορθοδόξων να προσδώσει εκκλησιαστικότητα στους ετεροδόξους και να οριοθετήσει διαφορετικά την έως τώρα ταυτότητα της εκκλησίας΄΄

-          Αρχιμ. π. Σαράντης Σαράντος, Διδάκτωρ Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών με θέμα: ΄΄Τα ηθικά και κοινωνικά θέματα του καταλόγου και ο θεσμός της νηστείας.΄΄

-          Αρχιμ. Π. Αθανάσιο Αναστασίου , Προηγούμενο Ι.Μ. Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Μεγάλου Μετεώρου με θέμα: ΄΄Η συμμετοχή του κλήρου και του λαού ανύπαρκτη. Μια Πανορθόδοξη Σύνοδος  χωρίς το πλήρωμα των Ορθοδόξων.΄΄

-          Πρωτοπρεσβύτερο π. Πέτρο Heers Διδάκτωρ Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης με θέμα: ΄΄Η αναγνώριση του βαπτίσματος των ετεροδόξων ώς βάση νέας εκκλησσιολογίας.΄΄

-          Πρωτοπρεσβύτερο π. Αναστάσιο Γκοτσόπουλο,  Θεολόγο  (Mr Θεολογίας) , Εφημέριο Ιερού Ναού Αγίου Νικολάου Πατρών, με θέμα: Οι Ιεροί Κανόνες και το ετοιμαζόμενο συνοδικό κείμενο  ΄΄Σχέσεις της Ορθοδόξου Εκκλησίας πρός τον λοιπόν Χριστιανικόν κόσμον΄΄

-          Αρχιμ. π. Παύλο Δημητρακόπουλο , Θεολόγο (Mr Θεολογίας) , Διευθυντή του Γραφείου Αιρέσεων και Παραθρησκειών της Ι. Μητροπόλεως Πειραιώς με θέμα:΄΄Το διαθρησκειακό άνοιγμα της Ορθοδοξίας στην θεματολογία της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου.΄΄

-          κ. Σταύρο Μποζοβίτη, Θεολόγο-Συγγραφέα, μέλος της αδελφότητας Θεολόγων  ΄΄Ο ΣΩΤΗΡ΄΄  με θέμα: Η Ορθοδοξία μπροστά στην πρόκληση της Πανθρησκείας.

-          Πρωτοπρεσβύτερο π. Άγγελο Αγγελακόπουλο, Θεολόγο, κληρικό της Ιεράς Μητροπόλεως Πειραιώς με θέμα:΄΄ Η΄ ΚΑΙ Θ΄ Οικουμενική Σύνοδος-Θέματα που όφειλε να προσεγγίσει η Αγία και Μεγάλη Σύνοδος.΄΄

Γενικό θέμα της ημερίδος ήταν η απόπειρα θεσμικής κατοχύρωσης του Οικουμενισμού.

Το πολυδιάστατο αυτό θέμα αναλύθηκε από τη πλευρά του κάθε ομιλητή, παρέχοντας στους συμμετέχοντες μια άρτια και πλήρη ενημέρωση.









Γιατί όταν σε χρειαζόμουν τόσο πολύ, εσύ με άφηνες;

Μια νύχτα κάποιος άνθρωπος είδε ένα όνειρο: Ονειρεύτηκε πως περπατούσε στην ακρογιαλιά μαζί με τον Θεό! Στον ουρανό άστραψαν σκηνές από τη ζωή του. Σε κάθε σκηνή έβλεπε δυο ζευγάρια πατημασιές πάνω στην άμμο. Το ένα ανήκε σ΄ αυτόν και το άλλο στον Θεό.
Όταν και η τελευταία σκηνή της ζωής του έλαμψε μπροστά του, κοίταξε πίσω τις πατημασιές στην άμμο. Παρατήρησε πως πολλές φορές στο δρόμο της ζωής του υπήρχε μόνο ένα ζευγάρι πατημασιές. Παρατήρησε ακόμη πως αυτό συνέβαινε στις πιο δύσκολες και θλιμμένες στιγμές του!
Τι, λοιπόν; Ο Θεός τότε τον άφηνε μόνο; Αυτό πραγματικά τον πείραξε και ρώτησε τον Θεό:
-Κύριε, όταν αποφάσισα να Σε ακολουθήσω είπες πως θα βαδίζαμε μαζί αυτόν τον δρόμο. Αλλά παρατήρησα πως στις πιο δύσκολες στιγμές της ζωής μου, υπάρχει μόνο ένα ζευγάρι πατημασιές πάνω στην άμμο. Δεν καταλαβαίνω. Γιατί όταν σε χρειαζόμουν τόσο πολύ, εσύ με άφηνες;
Και ο Θεός του απάντησε:
-Πολύ ακριβό μου παιδί, σε αγαπώ και δεν σε άφησα ποτέ. Και στις πιο δύσκολες στιγμές, ήμουν πάντα εκεί, δίπλα σου. Στις ώρες της δοκιμασίας και του πόνου, που βλέπεις μόνο ένα ζευγάρι πατημασιές, τα δικά μου ίχνη είναι, γιατί σε κρατούσα στην αγκαλιά μου !!!

Γιατί να προσευχηθώ;


«Το βράδυ, κατάκοπη καθώς είμαι από το μόχθο της ημέρας, δεν έχω όρεξη για προσευχή. Άλλωστε, γιατί να προσευχηθώ;…».
Μα πώς είναι δυνατό να μην έχει κανείς διάθεση επικοινωνίας με τον Κύριο, έστω και εξουθενωμένος σωματικά; Μήπως οι οποιεσδήποτε διασκεδάσεις ξεκουράζουν τον άνθρωπο; Όχι, αυτές τον καταπονούν περισσότερο, ενώ η προσευχή έλκει τη θεία χάρη, που αναπαύει σώμα και ψυχή.
Δεν προσεύχεστε, λοιπόν… Ή είστε θυμωμένη με το Θεό ή πιστεύετε ότι δεν Τον έχετε ανάγκη.
«Γιατί να προσευχηθώ;», αναρωτιέστε...
Νιώθετε αυτάρκεια και αυτοϊκανοποίηση. Είστε χορτάτη! Και δεν θέλετε να ζητάτε. Κάθε βράδυ, όσο κουρασμένη κι αν είστε, μην παραλείπετε να καταφεύγετε σ’ Εκείνον. Να προσεύχεστε γονατιστή ή καθισμένη. Και όταν μπορείτε, να σηκώνεστε όρθια. Δεν έχει τόση σημασία ή στάση, φτάνει να προσεύχεστε. Να ευχαριστείτε τον Κύριο για την ημέρα που πέρασε, όσο δύσκολη κι αν ήταν, να Τον παρακαλάτε για μια καλή νύχτα και να ζητάτε συγχώρηση με βαθιά μετάνοια για τα σφάλματά σας.
Προσευχή τη νύχτα στο κρεβάτι. Στη διάρκεια της νύχτας, όποτε ξυπνάτε για λίγο και πριν σας ξαναπάρει ο ύπνος, να προσεύχεστε έτσι όπως είστε ξαπλωμένος. Αυτό δεν είναι κακό. Απεναντίας μάλιστα, αν συνηθίσετε να λέτε την ευχή ή κάποιον ψαλμό στα μεσοδιαστήματα του ύπνου, θα διώχνετε όλους τους κακούς λογισμούς, που σας πολεμούν εκείνη την ώρα.
~Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου ~

Η Παναγία...

Το πρόσωπο της Παναγίας προσεγγίζεται πιο πολύ με τη σιωπή, το σεβασμό, το θαυμασμό, παρά με την περιγραφή. Γιατί είναι το πρόσωπο που κυοφόρησε το μεγάλο μυστήριο της ενανθρωπήσεως του ζώντος Θεού.
Στο πρόσωπό της νικήθηκαν «της φύσεως οι όροι», συνυπήρξαν η παρθενία με την κυοφορία, η ζωή με το θάνατο, το ανθρώπινο με το θεϊκό. Δίκαια δοξάστηκε παραπάνω από τους αγγέλους και όλους τους αγίους, με ύμνους, ναούς, εικόνες, χαρακτηρισμούς. Φυσιολογικά η κάθε πονεμένη ψυχή καταφεύγει μ’ εμπιστοσύνη στην αγάπη και τη δύναμή Της, αναμένοντας τη συμπαράστασή Της...

~ π. Ανδρέα Αγαθοκλέους~